|
Theo từ điển bách khoa toàn thư, bút chì được một người Mỹ tên William Monroe phát minh ra vào năm 1812.
Những bạn theo học các lớp Anh văn buổi tối ở trường ĐHSP vào những năm chín mươi, hẳn còn nhớ bộ sách giáo khoa New Concept English của trường này. Giáo trình này gồm bốn quyển. Tôi thích nhất quyển cuối cùng, dành cho trình độ nâng cao: Developing Skills. Trong đó mỗi bài học là một câu chuyện dí dỏm, mang đầy ý nghĩa nhân sinh. Có một câu chuyện mà khi đọc, tôi cảm thấy thích thú đến nỗi, bây giờ vẫn còn nhớ.
Một anh chàng nọ làm nghề đổ rác. Khi lấy vợ anh ta không dám nói thật nghề nghiệp của mình. Nên mỗi buổi sáng, anh lại phải đóng bộ chỉnh tề com lê, cà vạt như thể đi làm cho một văn phòng lớn. Vợ anh hỏi, anh trả lời mập mờ rằng anh làm việc cho một công ty. Chỉ thiếu có hai chữ vệ sinh nữa, là anh nói đúng sự thực. Thảo nào người ta bảo, nói thật một nửa chính là nói dối. Anh đến chỗ làm, thay bộ đồ vía ra, khoác bộ đồ bảo hộ lao động vào. Chiều, trước khi về nhà, anh khoác lại bộ đồ vía. Cứ như thế vài năm, cho đến ngày anh tìm được một chân thư ký thật sự. Việc mới, dù có ít tiền hơn việc cũ, nhưng chức danh nghề nghiệp làm anh hãnh diện, và yên lòng. Ít ra là không phải thay đổi trang phục ngày mấy bận.
Bố tôi lại khác. Ban ngày, ông đóng bộ đến làm việc trong một văn phòng của một hãng lớn. Ban đêm, ông thay bộ đồ vía ra, đàng hoàng khoác bộ đồ lao động vào. Tôi nghĩ, nếu có một niềm hãnh diện nào đó, thì chắc ông san sẻ cho cả hai việc như nhau.
*
Sau khi trải qua hơn năm năm trong trại cải tạo, bố tôi mang cả gia đình bốn người sang Mỹ định cư. Ông vừa đi làm vừa đi học, cho đến khi ông lấy lại mảnh bằng kỹ sư như ngày trước. Khi Boeing đã nhận ông vào làm việc trong một hãng chế tạo máy bay lớn nhất thế giới rồi, ông vẫn không chịu bỏ công việc đã làm trước đó: quét dọn ban đêm trong một trường học. Tôi hỏi, cuộc sống nhà mình ổn định rồi, bố đâu cần phải làm hai việc nữa. Bố cười hiền bảo, để dành cho cái Quỳnh vào đại học. Tôi định nói, bố nên dành thời giờ để nghỉ ngơi, nếu cần thì con sẽ đi làm thêm. Nhưng tôi biết bố tôi mà, ông đã muốn làm điều gì, thì chẳng ai lay chuyển được. Mặc dù nụ cười của ông hiền lành đến thế.
Sau buổi học, ngoài những mẩu giấy vụn, còn có những cây bút chì vương vãi trên nền nhà. Những ngày đầu mới vào làm, bố tôi còn chịu khó nhặt từng cây viết còn dùng được, để lại trên bàn cho học trò. Nhưng một lần, có cô giáo nhìn thấy ông làm vậy bảo, những gì bọn trẻ vất dưới sàn, chúng không cần đến nữa. Có lẽ, lời nói của một cô giáo Mỹ với một người quét dọn da màu, chẳng có ý nghĩa gì sâu xa đâu, nhưng vẫn làm bố tôi tư lự. Ông không hiểu sao người ta lại vất đi những thứ còn dùng được như vậy. Thế là ông kín đáo nhặt lên, và mang về nhà đủ lọai bút chì dài ngắn. Sau vài năm, ông có cả một bộ sưu tập bút chì. Tôi nói với ông, bố mang về làm gì nhiều, có ai dùng đâu. Ông lại cười hiền nói, còn dùng được, bỏ đi uổng.
Mãi đến một ngàn tám trăm mười hai năm sau khi Thiên Chúa giáng sinh, người ta mới chế tạo được cây bút chì đầu tiên. Vậy mà vất lăn lóc trên trên các sàn nhà phòng học thế kia. Dường như tôi bắt đầu hiểu nụ cười hiền lành của bố hơn. Có lẽ vì vậy mà tôi bắt đầu có thói quen viết bằng bút chì, thay cho bút mực. Dù sao thì việc này cũng hợp thời ở nước Mỹ này. Khác với ở quê nhà, ở đây học sinh có thể dùng bút chì để làm bài tập ở nhà, và cả những bài kiểm tra ở lớp. Tôi không còn đến trường nữa, nhưng mỗi lần nhìn những cây bút chì của bố mang về, tôi lại nghĩ đến việc viết gì đó.
Và có lẽ cũng giống tính bố, tôi không thể đi ngang một tờ giấy gói bánh mì, hay một chiếc máy bay giấy, mà không cúi xuống lượm lên. Nếu bạn có hỏi, lượm những thứ đó để làm gì, thì tôi sẽ cố gắng nở một nụ cười thật hiền - như bố tôi - thay cho câu trả lời.
Số Lần Chấm:
(để chấm điễm, xin bấm vào số sao)
|